چراغ سبز دولت به یک پروژه بزرگ ریلی تجاری
پروژه اتصال ریلی ایران به ترکیه از مسیر چشمه‌ثریا با ابلاغ مصوبه شورای اقتصاد وارد فاز تازه‌ای شده است؛ طرحی ۳۲۴ کیلومتری که با هدف تکمیل کریدور شرق به غرب، کاهش وابستگی به مرز رازی و توسعه مسیرهای ترانزیتی دنبال می‌شود، اما ابهام در تأمین مالی ۱.۸ میلیارد دلاری فاز نخست و میزان همراهی ترکیه، آینده آن را در هاله‌ای از ابهام نگه داشته است.
اتصال ریلی ایران به ترکیه از مسیر چشمه‌ثریا، پروژه‌ای است که حالا با ابلاغ مصوبه شورای اقتصاد درباره شیوه تأمین مالی آن، بار دیگر در کانون توجه قرار گرفته است؛ طرحی که می‌تواند یکی از حلقه‌های مفقوده کریدور ریلی شرق به غرب را تکمیل کند.
ایده اتصال ریلی از مسیر چشمه‌ثریا از سال ۱۳۹۷ و در قالب تفاهم‌نامه‌ها و مطالعات اولیه مطرح شد، اما از سال ۱۴۰۴ با جدیت بیشتری در دستور کار قرار گرفت. این مسیر ۳۲۴ کیلومتری قرار است دسترسی ریلی ایران به ترکیه و بازارهای اروپا را تسهیل کند و با ایجاد یک گذرگاه جدید، از وابستگی شبکه ریلی کشور به مرز رازی بکاهد.
اهمیت این پروژه در شرایطی بیشتر شده که پس از جنگ رمضان، تداوم تجارت خارجی و تنوع‌بخشی به مسیرهای ترانزیتی اهمیت بیشتری پیدا کرده است. اتصال چشمه‌ثریا همچنین می‌تواند پیوند ریلی آسیای مرکزی، از مسیر مرز سرخس، با ترکیه و بازارهای جهانی را تقویت کند.
با این حال، اجرای پروژه فقط به تصمیم ایران وابسته نیست. میزان تمایل ترکیه به توسعه این مسیر، موانع پیش‌رو و چگونگی تأمین منابع مالی، از جمله پرسش‌هایی هستند که آینده آن را تعیین می‌کنند.
هزینه تکمیل فاز نخست پروژه ۱.۸ میلیارد دلار برآورد شده، اما جزئیات رسمی تأمین مالی آن هنوز مشخص نیست. آیا تهاتر نفت می‌تواند یکی از راه‌های تأمین اعتبار این پروژه باشد؟ و اساساً چشمه‌ثریا تا چه اندازه برای طرف ترک نیز اهمیت دارد؟
در این گزارش، مهرداد تقی‌زاده، معاون پیشین وزارت راه و شهرسازی، به این پرسش‌ها پاسخ می‌دهد.
منبع: اکوایران