محاصره دریایی آمریکا تا چه اندازه مانع صادرات انرژی ایران شد؟

تجزیه و تحلیل گروه آمریکایی «اتحاد علیه ایران هسته‌ای» (UANI) که با استفاده از ردیابی کشتی و ماهواره، عبور و مرور نفتکش های مرتبط با ایران را رصد می‌کند، اعلام کرد که دستکم هشت تانکر گاز حامل گاز مایع ایران از اواسط ژوئیه خلیج عمان را ترک کرده‌اند.

تصاویر ماهواره‌ای و تحلیل‌های بیشتر گروه اطلاعات دریایی SynMax نیز حاکی است که یک نفتکش دیگر حامل سوخت جت ایران در ماه سپتامبر (شهریور) به میانمار رسیده است که آن هم تحت تحریم‌های ایالات متحده قرار دارد.

با این حال، فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) برای سرپوش نهادن به ناکامی‌ها و اثرگذاری بر بازار انرژی مدعی است محاصره دریایی علیه ایران که برای نخستین بار در تاریخ ۱۳ آوریل (۲۴ فروردین) اعمال شد، «خدشه ناپذیر» است. این محاصره در ماه ژوئن (خرداد) پس از دستیابی ایالات متحده و ایران به یک پیش‌نویس تفاهم‌نامه در اسلام آباد لغو شد اما در ۱۴ ژوئیه (۲۳ تیر) و پس از فروپاشی آن، بار دیگر اعمال شد.

یک مقام نظامی آمریکایی تقلا کرد تا ناکامی در اجرای پروژه تحریم را کمرنگ جلوه دهد و در این زمینه به رویترز گفت که عبور یک کشتی لزوما به معنای دور زدن محاصره نیست. وی افزود که هر کشتی به صورت جداگانه و پس از بررسی مدارک آن، ارزیابی می‌شود و برخی به دلایل بشردوستانه اجازه عبور می‌گیرند.

سخنگوی وزارت خزانه‌داری ایالات متحده نیز با زیر سوال بردن داده‌های کشتیرانی، گفت کشتی‌ها می‌توانند موقعیت مکانی خود را جعل یا هنگام بارگیری از هویت‌های ساختگی استفاده کنند.

این سخنگو اضافه کرد که چنین داده‌هایی را «باید با کمی تردید پذیرفت».

برخلاف ادعاهای مقامات آمریکایی و سازمان سنتکام که همواره با هدف کاهش بهای انرژی در بازارهای جهانی و نیز دستاوردسازی، از موفقیت آمیز بودن محاصره دریایی ایران دم می زنند، تصاویر ماهواره ای و داده های انتشاریافته از سوی نهادهای مختلف، بر این ادعاها مهر باطل می زنند.