اینترنت در ایران؛ از نارضایتی کاربران تا تهدید معیشت دیجیتال

اینترنت در ایران دیگر صرفاً ابزاری برای ارتباط نیست؛ به بخشی از زیرساخت زندگی روزمره، آموزش و فعالیت اقتصادی تبدیل شده است. بر اساس پیمایش مرکز افکارسنجی ملت وابسته به مرکز پژوهش‌های مجلس در تیرماه ۱۴۰۵، ۹۶ درصد مردم کاربر اینترنت هستند و درآمد ۵۶ درصد خانوارها به‌نحوی به آن وابستگی دارد. با این حال، تجربه کاربران از کیفیت و نحوه مدیریت این زیرساخت، تصویری متفاوت از گسترش استفاده از اینترنت ارائه می‌دهد.

۵۸.۸ درصد کاربران، سرعت اینترنت را ضعیف یا بسیار ضعیف ارزیابی می‌کنند و ۷۳.۵ درصد از قیمت بسته‌های اینترنتی رضایت ندارند. در همین حال، ۶۴.۷ درصد مردم برای دسترسی به شبکه‌های اجتماعی از فیلترشکن استفاده می‌کنند؛ وضعیتی که علاوه بر هزینه اضافی، نگرانی‌هایی درباره امنیت اطلاعات و حریم خصوصی ایجاد می‌کند.

پیامدهای اختلال اینترنت نیز فراتر از نارضایتی کاربران است. طبق همین گزارش، در قطعی‌های اخیر اینترنت بین‌الملل، ۵۰.۵ درصد شاغلان وابسته به اینترنت با کاهش درآمد مواجه شده‌اند و ۹.۶ درصد شغل خود را از دست داده‌اند. این ارقام نشان می‌دهد کیفیت و پایداری اینترنت، مستقیماً با امنیت اقتصادی خانوارها و تداوم فعالیت کسب‌وکارها ارتباط دارد.

هم‌زمان، هوش مصنوعی به بخشی از زندگی دیجیتال جامعه راه یافته است. ۴۱.۶ درصد مردم از ابزارهای هوش مصنوعی استفاده می‌کنند و آموزش و فعالیت‌های شغلی از مهم‌ترین اهداف این استفاده است. اما بهره‌گیری از ظرفیت این فناوری، به زیرساخت قابل اتکا و دسترسی پایدار نیاز دارد.

در چنین شرایطی، مسئله اصلی فقط افزایش سرعت یا کاهش قیمت اینترنت نیست؛ بلکه چگونگی ایجاد تعادل میان ملاحظات حکمرانی، امنیت کاربران، دسترسی آزادتر و نیازهای اقتصاد دیجیتال است.