غولهای نفتی از ریاض عقب نشستند

حمله موشکی به فرودگاه ریاض و تشدید ناامنی در عربستان، مدیران عامل چند غول نفتی جهان را از حضور در کنفرانس انرژی ریاض منصرف کرد.
به گزارش «نفت ما»، چند تن از مدیران ارشد شرکتهای بینالمللی نفتی، پس از حمله موشکی حوثیها به فرودگاه ریاض در روز شنبه که ۱۲ کشته و بیش از ۳۰۰ زخمی بر جای گذاشت، برنامه خود برای حضور در یک کنفرانس انرژی در پایتخت عربستان را لغو کردند.
عربستان سعودی اعلام کرد این حمله که سومین حمله به فرودگاه بینالمللی ملک خالد طی یک هفته بود، «حملهای تروریستی و بزدلانه» محسوب میشود و با پاسخی قاطع روبهرو خواهد شد. اداره هوانوردی غیرنظامی عربستان اعلام کرد روز یکشنبه نیز در چهارمین حمله به این فرودگاه، یک شهروند پاکستانی کشته و ۱۱ نفر دیگر زخمی شدند. هشدار حوثیها به شرکتهای هواپیمایی و مسافران در حالی که مقامهای حوزه انرژی روز یکشنبه برای حضور در نشست مربوطه در هتل مجلل ریتز-کارلتون گرد هم آمده بودند، سخنگوی حوثیها بار دیگر به شرکتهای هواپیمایی، کارکنان و مسافران هشدار داد که از فرودگاهها و حریم هوایی عربستان سعودی استفاده نکنند.
فرودگاه ریاض روز یکشنبه همچنان بسته بود و سفارتخانههای آمریکا، آلمان و چند کشور دیگر نیز به شهروندان خود توصیه کردند از این منطقه دوری کنند.
حوثیها اعلام کردند فرودگاه ریاض را با استفاده از موشکهای بالستیک، موشکهای کروز و پهپاد هدف قرار دادهاند. آنها همچنین مدعی شدند فرودگاه دمام و دو تاسیسات نفتی آرامکو در استان شرقی عربستان را هدف حمله قرار دادهاند.
سرتیپ یحیی سریع، سخنگوی نظامی حوثیها، گفت این گروه «عملیات خود را در عمق خاک عربستان سعودی ادامه خواهد داد». غیبت مدیران چهار غول بزرگ نفتی قرار بود مدیران عامل اکسونموبیل، توتالانرژیز، شل و بیپی در کنگره انرژی شورای جهانی نفت که روز یکشنبه در ریاض آغاز شد، حضور داشته باشند؛ اما به گفته دو فرد مطلع، هر چهار مدیر از شرکت در این رویداد انصراف دادند.
شرکت بیپی در بیانیهای اعلام کرد: «تمام تلاش خود را برای حضور در نشست شورای جهانی نفت انجام دادیم، اما متاسفانه به دلیل اختلال در سفر، امکان حضور فیزیکی در این رویداد را نداریم. ما برای همکاریهای دیرینه خود در سراسر منطقه ارزش زیادی قائلیم.»
شل از اظهارنظر در اینباره خودداری کرد و اکسونموبیل و توتالانرژیز نیز به درخواستها برای اظهارنظر فوری پاسخ ندادند. کنفرانس شاخص «ابتکار سرمایهگذاری آینده» عربستان نیز قرار است درهمین ماه برگزار شود؛ رویدادی که معمولا شماری از مدیران ارشد شرکتها و موسسات بزرگ جهان را به خود جذب میکند.
مقامهای سعودی اعلام کردهاند که هر دو رویداد، با وجود شرایط امنیتی موجود، طبق برنامه برگزار خواهند شد. جنگ منطقهای و افزایش قیمت انرژی حمله روز شنبه بار دیگر نشان داد که جنگ علیه ایران که آمریکا و اسرائیل در ماه فوریه آغاز کردند، چگونه به واکنش تهران و متحدانش منجر شده، دامنه خشونت را در سراسر خاورمیانه گسترش داده و قیمت جهانی انرژی را افزایش داده است.
ماجد المذحجی، یکی از بنیانگذاران «مرکز صنعا»، اندیشکدهای مستقل در یمن، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «از دید من، حملات مکرر حوثیها به فرودگاه ریاض و تلفات سنگین غیرنظامیان حامل یک پیام حسابشده است؛ افزایش هزینه تصمیمهای عربستان از طریق تهدید جان غیرنظامیان، فعالیتهای اقتصادی و اعتماد به امنیت کشور.»
او افزود: «حوثیها با جسارت قماربازی عمل میکنند که میداند طرف مقابل چیزهای زیادی برای از دست دادن و محافظت کردن دارد.» ضدحمله دولت مورد حمایت عربستان در یمن تشدید اخیر تنشها پس از آن رخ داده است که دولت بهرسمیتشناختهشده بینالمللی یمن، با حمایت عربستان سعودی، هفته گذشته یک ضدحمله علیه حوثیها آغاز کرد.
حوثیها در ماه سپتامبر طی عملیاتی سریع کنترل مناطقی مشرف به تنگه بابالمندب را به دست گرفتند؛ تنگهای راهبردی که دسترسی کشتیها به دریای سرخ و کانال سوئز را فراهم میکند. تسلط بر این مناطق، توانایی حوثیها برای رصد و حمله به کشتیهای سعودی را افزایش داده و موجب بروز اختلال در بازارهای جهانی انرژی شده است. عربستان بهدنبال تقویت پدافند هوایی در مواجهه با تهدید حوثیها، عربستان سعودی از متحدان خود درخواست کرده است حمایتهای دفاعی بیشتری در اختیار این کشور قرار دهند. امانوئل ماکرون، رئیسجمهور فرانسه، ماه گذشته اعلام کرد کشورش نیروهای نظامی، سامانههای راداری و تجهیزات دفاعی برای حفاظت از پایانه نفتی ینبع در ساحل دریای سرخ اعزام خواهد کرد.
اهمیت این پایانه پس از بسته شدن تنگه هرمز افزایش یافته و اکنون به یکی از مسیرهای حیاتی صادرات نفت خام عربستان تبدیل شده است. عربستان سعودی، پاکستان و ترکیه که عضو ناتو است، هفته گذشته اعلام کردند برای نخستین بار یک پیمان دفاعی مشترک را فعال کردهاند. هدف این توافق، فراهم کردن امکان «استقرار سریع» نیروها و توانمندیهای نظامی پاکستان و ترکیه در عربستان سعودی عنوان شده است. تردید ترامپ برای ورود به جنگ علیه حوثیها دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، تاکنون برای پیوستن به عملیات عربستان علیه حوثیها تمایل چندانی نشان نداده است. این در حالی است که ذخایر موشکهای رهگیر آمریکا پس از ماهها جنگ با ایران کاهش یافته است.
ترامپ روز شنبه در پاسخ به این پرسش که آیا آمریکا حمله به حوثیهای مورد حمایت ایران را بررسی خواهد کرد، گفت: «موضوع را بررسی میکنیم. تازه از حمله اخیر مطلع شدهایم و تصمیم خواهیم گرفت. ما خیلی سریع اقدام میکنیم.» او حمله به فرودگاه ریاض را «اتفاقی وحشتناک» توصیف کرد و گفت قصد دارد با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، گفتوگو کند.
ترامپ همچنین گفت: «ما با حوثیها ارتباط داریم.» این گروه پیشتر اعلام کرده بود که قصد حمله به آمریکا را ندارد. چالش حفاظت از زیرساختهای گسترده عربستان علی الشهابی، تحلیلگر سعودی که با دیدگاههای مقامهای ریاض آشناست، گفت وسعت جغرافیایی عربستان و تعداد زیاد تاسیساتی که نیازمند حفاظت هستند، چالشی جدی برای این کشور ایجاد کرده است.
او گفت: «زیرساختهای حیاتی در شرق کشور وجود دارد، خط لوله داریم و تاسیسات مهمی نیز در غرب قرار گرفتهاند. سامانههای پدافندی از سوی ترکیه و فرانسه در حال ورود هستند و کشورهای دیگری نیز در حال بررسی کمک هستند.»
وی افزود: «طبیعتا این شرایط نگرانکننده است، اما این جنگ است. چنین وضعیتی عادی نخواهد شد، ولی بهتدریج نوعی تابآوری بیشتر ایجاد میشود و این واقعیت پذیرفته خواهد شد که چنین رخدادهایی بخشی از جنگ هستند.» از مداخله سال ۲۰۱۵ تا فروپاشی آتشبس عربستان سعودی در سال ۲۰۱۵ با هدف بازگرداندن دولت بهرسمیتشناختهشده بینالمللی یمن، پس از تصرف صنعا توسط حوثیها، وارد جنگ داخلی این کشور شد.
آتشبس سال ۲۰۲۲ میان عربستان سعودی و حوثیها تا حد زیادی پابرجا مانده بود و حتی در ماههای نخست جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران نیز ادامه داشت.
اما این آتشبس در ماه ژوئیه فروپاشید؛ زمانیکه حوثیها تحت فشارهای فزاینده اقتصادی، محاصره بنادر عربستان در دریای سرخ را اعلام کردند و حمله به نفتکشهای سعودی و زیرساختهای نفتی این کشور را آغاز کردند.
منبع: نفت ما