زنگ خطر برای تولید سیمان به صدا درآمد / محدودیت‌ها به نقطه بحرانی رسید

صنعت سیمان کشور در سال‌های اخیر با یکی از جدی‌ترین چالش‌های زیرساختی خود، یعنی ناترازی انرژی، مواجه بوده است؛ چالشی که محدودیت در تأمین برق و گاز، برنامه تولید کارخانه‌ها را تحت تأثیر قرار داده و هزینه‌های فعالیت این واحد‌ها را افزایش داده است. وابستگی کوره‌های سیمانی به انرژی مستمر از یک سو و ضرورت استفاده از سوخت جایگزین در زمان افت فشار گاز از سوی دیگر، موجب شده تأمین سوخت به یکی از دغدغه‌های اصلی فعالان این صنعت تبدیل شود. این وضعیت در آستانه فصل سرما اهمیت بیشتری پیدا می‌کند؛ چراکه معمولاً با افزایش مصرف گاز در بخش خانگی و نیروگاهی، محدودیت صنایع نیز تشدید می‌شود.

در این میان، کاهش تولید کلینکر و دشواری تأمین و انتقال سوخت جایگزین می‌تواند توان تولیدی کارخانه‌ها را در ماه‌های پیش‌رو تحت تأثیر قرار دهد. از آنجا که کلینکر ماده اولیه تولید سیمان محسوب می‌شود، افت تولید و کاهش ذخایر آن ممکن است در ادامه زنجیره عرضه نیز اثرگذار باشد. بنابراین، علاوه بر تخصیص سهمیه انرژی، فراهم کردن امکان انتقال و ذخیره‌سازی سوخت در کارخانه‌ها از جمله الزامات حفظ سطح تولید و جلوگیری از بروز اختلال در تأمین سیمان بازار داخلی به شمار می‌رود.

تشدید محدودیت گاز و افت تولید کلینکر

در این رابطه علی‌اکبر الوندیان، دبیر انجمن صنفی کارفرمایان صنعت سیمان کشور با بیان اینکه کسری گاز مورد نیاز کارخانه‌ها از ابتدای سال با استفاده از مازوت جبران شده است، گفت: از ابتدای سال جاری محدودیت‌های گازرسانی به این صنعت افزایش یافته و در شرایطی که نیاز معمول روزانه کارخانه‌های سیمان به گاز حدود ۲۸ میلیون مترمکعب است، میزان گاز تخصیص‌یافته در ماه‌های مختلف بین پنج تا هفت میلیون مترمکعب بوده و در بهترین حالت به هشت میلیون مترمکعب رسیده است.

وی با اشاره به تغییرات اخیر در نحوه تخصیص گاز به واحد‌های سیمانی افزود: از هفته گذشته گازرسانی به کارخانه‌های تولیدکننده سیمان خاکستری به‌طور کامل متوقف شده و در حال حاضر گاز صرفا برای تأمین نیاز واحد‌های تولید سیمان سفید اختصاص می‌یابد.

به گفته الوندیان، میزان مصرف روزانه گاز در واحد‌های سیمان سفید حدود یک‌ونیم تا دو میلیون مترمکعب است. این کارخانه‌ها به دلیل حساسیت محصول نهایی به نوع سوخت مصرفی، امکان جایگزینی گاز با مازوت را ندارند؛ چراکه استفاده از سوخت‌های دیگر بر رنگ و کیفیت سفیدی محصول تأثیر می‌گذارد. در مقابل، کارخانه‌های سیمان خاکستری به‌طور کامل به استفاده از مازوت روی آورده‌اند.

دبیر انجمن صنفی صنعت سیمان با بیان اینکه وضعیت تأمین انرژی در استان‌های مختلف یکسان نبوده است، گفت: با وجود محدودیت‌های اعمال‌شده، تا آبان‌ماه در برخی موارد مساعدت‌هایی صورت گرفت تا شرایط تولید با دشواری کمتری دنبال شود. این همکاری‌ها به کارخانه‌ها فرصت داد بخشی از ذخایر مورد نیاز خود را تأمین کنند و کوره‌ها را همچنان در مدار فعالیت نگه دارند.

الوندیان همچنین درباره آثار محدودیت انرژی بر میزان تولید این صنعت توضیح داد: مطابق آمار‌های هفت‌ماهه، تولید کلینکر کشور با افت ۴.۲ میلیون تنی همراه بوده است. به همین دلیل، پیگیری‌های متعددی انجام شد تا مساعدت‌ها در روز‌های پایانی مهر و طول آبان ادامه پیدا کند و کارخانه‌ها فرصت داشته باشند با فعال نگه داشتن کوره‌ها، ذخایر کلینکر خود را برای ماه‌های سرد سال افزایش دهند؛ به‌ویژه آنکه بر اساس پیش‌بینی‌ها، در فصل سرما محدودیت‌های سوخت و برق نیز ادامه خواهد داشت.

دبیر انجمن صنفی صنعت سیمان کشور ادامه داد: اگرچه برای کارخانه‌های سیمان سهمیه مازوت در نظر گرفته می‌شود، اما کمبود ناوگان حمل‌ونقل و اولویت اختصاص این سوخت به نیروگاه‌ها باعث شده کارخانه‌های سیمانی در جایگاه بعدی قرار بگیرند. از این رو، لازم است در زمینه تأمین وسایل حمل سوخت به این صنعت کمک شود تا پیش از تشدید سرما، امکان انتقال مازوت و ذخیره‌سازی آن برای فعالیت کوره‌ها فراهم باشد. همچنین انتظار می‌رود حداقل نیاز انرژی کارخانه‌ها تأمین شود تا این واحد‌ها بتوانند با استفاده از ذخایر سوخت و کلینکر، ماه‌های آینده را پشت سر بگذارند.