اوکراین معلق میان تردید آمریکا و تعهدات اروپا

به گزارش تجارت نیوز، نشنال اینترست با انتشار یادداشتی مدعی شد: رهبران اتحادیه اروپا در آستانه نشست بروکسل خود را برای تاکید دوباره بر حمایت از ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، آماده کرده بودند؛ این در حالی است که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، از حملات کی‌یف به پالایشگاه‌های نفت روسیه انتقاد کرده و ابهام‌ها درباره آینده کمک‌های نظامی واشنگتن به اوکراین افزایش یافته است.

زلنسکی در شرایطی در نشست سران اتحادیه اروپا در بروکسل حضور یافته که اوکراین در مقطع حساسی از جنگ قرار دارد؛ حملات موشکی و پهپادی روسیه همچنان ادامه دارد و کی‌یف خود را برای زمستان دیگری در شرایط جنگی آماده می‌کند. نگرانی‌ها درباره احتمال کاهش همکاری اطلاعاتی و حمایت تسلیحاتی آمریکا نیز فشار بر دولت‌های اروپایی برای افزایش کمک‌های خود به اوکراین را بیشتر کرده است.

زلنسکی روز جمعه، هنگام ورود به نشست، گفت کی‌یف خواهان پایان جنگ است، اما تاکنون هیچ نشانه‌ای از آمادگی مسکو برای پایان دادن به درگیری‌ها مشاهده نکرده است. او تاکید کرد که آمادگی اوکراین برای زمستان پیش‌رو تنها به تامین انرژی محدود نمی‌شود و این کشور به سامانه‌های پدافند هوایی و کمک‌های مالی نیز نیاز دارد.

سایه ترامپ بر نشست بروکسل

تنش‌های اخیر پس از آن شدت گرفت که ترامپ در پایان هفته گذشته اعلام کرد روسیه و اوکراین توافق کرده‌اند زیرساخت‌های انرژی یکدیگر را هدف قرار ندهند. با این حال، زلنسکی بعدها اعلام کرد کی‌یف از آتش‌بس پیشنهادی در حوزه انرژی کنار می‌کشد و پس از آن، نیروهای اوکراینی یک پالایشگاه نفت روسیه در جنوب‌شرقی مسکو را هدف قرار دادند.

ترامپ در گفت‌وگویی با شبکه «نیوزمکس» این حمله را محکوم کرد و گفت حملات اوکراین به زیرساخت‌های انرژی روسیه موجب افزایش قیمت جهانی نفت می‌شود.

رئیس‌جمهور آمریکا انتقادات خود را با افزایش قیمت انرژی در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای نوامبر مرتبط کرده؛ موضوعی که می‌تواند پیامدهای سیاسی داخلی برای دولت او به همراه داشته باشد.

هم‌زمان، واشنگتن در حال بررسی کاهش تحریم‌ها علیه کشتی‌های متعلق به آنچه «ناوگان سایه» نامیده می‌شود؛ ناوگانی که نفت و فرآورده‌های نفتی کشورهای مختلف، از جمله روسیه، را جابه‌جا می‌کند. یک مقام آمریکایی این موضوع را اعلام کرده است.

این تحولات نگرانی رهبران اروپایی درباره جهت‌گیری سیاست آمریکا در قبال مسکو و کی‌یف را افزایش داده؛ به‌ویژه در شرایطی که اتحادیه اروپا همچنان به حمایت مالی و نظامی از اوکراین ادامه می‌دهد.

راب یتن، نخست‌وزیر هلند، از اظهارات ترامپ انتقاد کرد و گفت ادبیاتی که رئیس‌جمهور آمریکا به کار برده، مناسب نبوده است. او همچنین تاکید کرد که حمایت از اوکراین به نفع اروپا نیست و با منافع واشنگتن نیز همخوانی دارد.

آیا اروپا می‌تواند شکاف مالی اوکراین را جبران کند؟

نیازهای مالی اوکراین همچنان یکی از مهم‌ترین چالش‌های پیش روی دولت‌های اروپایی است؛ جنگی که ادامه آن منابع عمومی و ذخایر نظامی را تحت فشار فزاینده قرار داده است.

زلنسکی پیش‌تر به رویترز گفته بود کی‌یف با شرکای اروپایی خود بر سر طرحی برای جبران کسری ۲۷ میلیارد دلاری هزینه‌های نظامی اوکراین در سال ۲۰۲۶ به توافق رسیده است. این منابع به اوکراین امکان می‌دهد پهپادهای مورد نیاز خود را برای تداوم عملیات نظامی تا اوایل سال ۲۰۲۷ تامین کند.

با این حال، سرگئی مارچنکو، وزیر دارایی اوکراین، هشدار داده که این کشور در سال ۲۰۲۷ همچنان با شکاف بودجه‌ای تامین نشده‌ای به ارزش ۳۲.۶ میلیارد دلار مواجه خواهد بود؛ رقمی که کمک‌های مستقیم نظامی بین‌المللی، با ارزش برآوردی ۴۰ میلیارد دلار، را شامل نمی‌شود.

این ارقام ابعاد چالش پیش روی کی‌یف را به‌خوبی نشان می‌دهند؛ به‌ویژه آنکه تردیدها درباره تداوم کمک‌های آمریکا، مسئولیت بیشتری را متوجه پایتخت‌های اروپایی کرده است.

یتن گفت از تعداد کشورهایی که برای ارائه کمک‌های مالی بیشتر به اوکراین اعلام آمادگی کرده‌اند، رضایت ندارد، هرچند انتظار دارد تعهدات بیشتری در زمینه کمک‌های نظامی ارائه شود.

بارت دی‌ِوور، نخست‌وزیر بلژیک، نیز این پرسش را مطرح کرد که آیا دولت‌های اروپایی با ادامه جنگ خواهند توانست به تعهدات مالی خود پایبند بمانند.

این اظهارات نشان‌دهنده نگرانی فزاینده‌ای در اتحادیه اروپا است: حتی اگر رهبران اروپایی درباره ضرورت حمایت از اوکراین اتفاق نظر داشته باشند، حفظ این حمایت در صورت طولانی شدن جنگ به منابع مالی قابل‌توجه و اجماع سیاسی مستمر نیاز خواهد داشت.

جدال اروپا با افزایش هزینه انرژی و فشارهای امنیتی

نشست بروکسل در شرایطی برگزار شد که افزایش قیمت انرژی تحت تاثیر جنگ ایران، اختلافات میان کشورهای عضو اتحادیه اروپا درباره نحوه مدیریت پیامدهای اقتصادی این بحران را آشکار کرده است.

انتقاد ترامپ از حملات اوکراین به زیرساخت‌های انرژی روسیه نیز پیچیدگی دیگری به معادلات اروپا افزوده است. دولت‌های اروپایی باید میان ادامه حمایت از کی‌یف از یک سو و نگرانی‌های مربوط به امنیت انرژی، تورم و پیامدهای اقتصادی گسترده‌تر اختلال در عرضه نفت از سوی دیگر، توازن برقرار کنند.

در همین حال، ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، تلاش کرده آثار حملات اوکراین به پالایشگاه‌های روسیه را کم‌اهمیت جلوه دهد و گفته این حملات «تاثیر خاصی» نداشته‌اند.

مسکو همچنین در واکنش به حمایت کشورهای اروپایی از اوکراین، اقدامات اقتصادی تلافی‌جویانه‌ای اتخاذ کرده است. روسیه در آستانه نشست بروکسل، دارایی‌های محلی متعلق به شرکت‌های فرانسوی، آلمانی، سوئدی و هلندی را تحت مدیریت موقت قرار داد.

این اقدام بر تنش‌ها میان مسکو و دولت‌های اروپایی افزوده؛ تنش‌هایی که نشان می‌دهد پیامدهای جنگ دیگر به میدان نبرد محدود نمانده و مناسبات اقتصادی روسیه و اروپا را نیز تحت تاثیر قرار داده است.

تشدید حملات روسیه

حملات اخیر روسیه بار دیگر نیاز فوری اوکراین به سامانه‌های پدافند هوایی و کمک‌های انرژی را برجسته کرده است.

به گفته مقام‌های محلی، حملات پهپادی به خارکیف سه کشته بر جای گذاشت. حملات در منطقه وولین، که با لهستان مرز مشترک دارد، حدود ۳۷۰ هزار نفر را بدون برق گذاشت. همچنین هم‌زمان با حملات روسیه، در کی‌یف قطعی اضطراری برق اعمال شد؛ کنشی که شرکت انرژی «دی‌تک» آن را اعلام کرد.

این حملات ابعاد چالش اوکراین برای حفاظت از زیرساخت‌های حیاتی در آستانه زمستان را نشان می‌دهد. کی‌یف برای دفاع از شهرهای خود همچنان به کمک‌های نظامی مستمر نیاز دارد و در عین حال باید منابع مالی لازم برای حفظ خدمات ضروری و تداوم توان جنگی خود را تامین کند.

از همین منظر برای زلنسکی، نشست بروکسل فرصتی است تا حمایت سیاسی اروپا را به تعهدات مشخص و عملی در حوزه تأمین مالی، تسلیحات و امنیت انرژی تبدیل کند.

پرسش اصلی اکنون این است که آیا رهبران اروپایی می‌توانند کمک‌های مالی و نظامی کافی برای اوکراین فراهم کنند تا این کشور بتواند زمستان دیگری را پشت سر بگذارد و هم‌زمان به دفاع از خود در برابر نیروهای روسیه ادامه دهد.

موضع واشنگتن بر ابهام‌های موجود افزوده است. انتقاد ترامپ از حملات اوکراین و بررسی احتمال کاهش تحریم‌ها علیه محموله‌های نفتی روسیه، این پرسش را مطرح کرده که سیاست‌های آمریکا و اروپا در قبال جنگ اوکراین تا چه اندازه همچنان همسو باقی خواهد ماند.

دولت‌های اروپایی همچنین باید با اولویت‌های داخلی رقیب، افزایش هزینه‌های انرژی و احتمال طولانی شدن جنگ دست‌وپنجه نرم کنند.

نشست سران اتحادیه اروپا ممکن است بار دیگر بر تعهد اروپا به حمایت از اوکراین تاکید کند، اما بیانیه‌های سیاسی به‌تنهایی نمی‌توانند نیازهای فزاینده مالی و نظامی کی‌یف را برطرف کنند. تداوم این حمایت در نهایت به این بستگی دارد که آیا کشورهای عضو اتحادیه اروپا حاضرند منابع لازم برای حفظ توان اوکراین در سال ۲۰۲۷ و پس از آن را تامین کنند یا خیر.