انتقاد نمایندگان از سیاستهای بانک مرکزی

تعدادی از نمایندگان مجلس از سیاستهای بانک مرکزی و وضعیت معیشتی و افزایش تورم انتقاد کردند.
به گزارش ایسنا، رسول بخشی عضو کمیسیون اقتصادی مجلس در جلسه علنی امروز (سهشنبه ۲۶ آبان) مجلس در جریان بررسی گزارش عملکرد بانک مرکزی در اجرای بند «الف» ماده ۵۳ قانون بانک مرکزی، گفت: در اقتصاد کلان نسبت بدهی به نقدینگی و مهمتر از آن نسبت نقدینگی خواهی به نقدینگی موجود مهم است؛ هرچه این نسبت بالاتر رود عطش نقدینگی، قحطی نقدینگی و احساس کمبود نقدینگی بیشتر میشود که نتیجه آن افزایش بهره پول و تورم است.
بخشی: سیاست بانک مرکزی باعث افزایش نقدینگی شده است
وی افزود: در ایران بدهی ۳۰ هزار همتی داریم که نشان دهنده افزایش نقدینگی است ضمن اینکه برخی سیاستهای بانک مرکزی در جهت افزایش عطش نقدینگی نیز میشود.
بخشی یادآور شد: سیاست کنترل ترازنامه بانکها باعث شد به متقاضیان کمتر وام بدهند و این تقاضا به بیرون بانک منتقل شد که بدهی در بانک را به شدت بالا برد و متناسب آن بهره و تورم بالا رفت.
وی افزود: قبل از سال ۱۴۰۰ نرخ ماهانه بهره بیرون بانک بین ۲ تا ۴ درصد بود که الان به ۱۰۸ رسیده و این یک شکاف بزرگ است. متعاقب آن بانک مرکزی برای از بین بردن این شکاف تصمیم میگیرد که بهره بانکی را بالا ببرد در حالی که باید بهره بیرون بانک را کاهش دهد که سیاستهای آن را بانک مرکزی تعیین میکند.
بدری: دولت آرایش جنگ اقتصادی ندارد
صدیف بدری عضو کمیسیون عمران نیز گفت: آمار و ارقامی که از سوی بانک مرکزی ارائه میشود، با آنچه مردم در کف جامعه تجربه میکنند، همخوانی ندارد و واقعیت بازار نیز این آمارها را تأیید نمیکند.
این عضو کمیسیون عمران مجلس با اشاره به عملکرد دولت در یک سال و نیم گذشته و شرایط ناشی از جنگ ۱۲ روزه و جنگ ۴۰ روزه، اظهار کرد: انصافا دولت در حوزه تدارکات و تأمین کالاهای مورد نیاز مردم عملکرد قابل قبولی داشت اما مشکل اصلی، نبود برنامهریزی و تشکیل اتاق جنگ اقتصادی بود؛ چراکه دولت، مسئولان و بانک مرکزی متناسب با شرایط کشور آرایش جنگ اقتصادی نداشتند و همچنان با روال عادی به مسائل اقتصادی میپرداختند.
وی با اشاره به اعلام تأمین ۳۱ میلیارد دلار ارز برای واردات از سوی رئیس کل بانک مرکزی و کاهش حدود ۱۳ درصدی آن نسبت به مدت مشابه سال گذشته، افزود: با وجود این آمارها، باید توضیح داده شود چرا قیمتها در بازار با چنین افزایشی مواجه شده است. متأسفانه بخش عمده مشکلات به جنگ و شرایط سیاسی کشور و منطقه نسبت داده میشود در حالی که نمیتوان همه کاستیهای داخلی را به این شرایط مرتبط دانست.
بدری با انتقاد از افزایش قیمت کالاها و نبود نظارت مؤثر بر بازار، تصریح کرد: تورم در اقلام اساسی مورد نیاز مردم بهمراتب بیشتر از ارقام اعلامی است و در بسیاری از موارد قیمتها دو تا سه برابر شده و حتی در فاصلههای کوتاه زمانی افزایش پیدا میکنند. مردم در زندگی روزمره خود این وضعیت را لمس میکنند و از شرایط موجود گلهمند هستند.
وی تأکید کرد: انتظار ما از دولت و رئیس کل بانک مرکزی این است که توجه جدیتری به حفظ ارزش پول ملی و مهار افزایش قیمتها داشته باشند و در کنار تأمین کالاهای مورد نیاز مردم، برای کنترل بازار نیز برنامه عملیاتی ارائه دهند. همچنین باید مشخص شود چرا حکم ماده ۸ قانون برنامه هفتم پیشرفت در زمینه تأمین مالی بخش غیردولتی اجرا نمیشود.
عبداللهی: تورم در کشور از ماهانه و سالانه به تورم روزانه تبدیل شده است
بیتالله عبداللهی عضو کمیسیون برنامه و بودجه گفت: تلاشهای بانک مرکزی و دولت قابل تقدیر است اما آثار این اقدامات در جامعه ملموس نبوده است. شرایط جنگ و تحریم را میپذیریم اما وضعیت کنونی اقتصاد کشور چیزی نیست که مردم از مسئولان بپذیرند.
این عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس با بیان اینکه تورم در کشور از ماهانه و سالانه به تورم روزانه تبدیل شده است، افزود: با وجود شرایط جنگی در هیچیک از بخشهای کشور آرایش جنگی احساس نمیشود در حالی که دستگاههای مختلف از جمله قوای سهگانه باید متناسب با شرایط موجود آرایش جنگی داشته باشند.
نماینده اهر و هریس در مجلس با اشاره به مشکلات بخش صنعت و تولید، اظهار کرد: واحدهای تولیدی با مشکلات متعددی از جمله تعطیلی و کمبود نقدینگی مواجه هستند و باید بررسی شود دولت تا چه اندازه توانسته مشکلات بخشهای مختلف اقتصادی را برطرف کند.
وی کسری بودجه را یکی از مشکلات اساسی اقتصاد کشور دانست و تصریح کرد: اقتصاد کشور همواره با مشکل کسری بودجه مواجه بوده و این مسئله تنها به دولت محدود نمیشود، بلکه همه قوا و تشکیلات زیرمجموعه رهبری نیز باید در این زمینه مورد توجه قرار گیرند.
عبداللهی با انتقاد از نحوه برنامهریزی هزینهها و درآمدهای کشور، ادامه داد: چرا نمیتوانیم هزینهها را بهگونهای برنامهریزی کنیم که با درآمدهای کشور تناسب داشته باشد؟ اینکه نفت بفروشیم و هزینه کنیم و اگر روزی امکان فروش نفت وجود نداشت، در اداره امور کشور دچار مشکل شویم، سیاست درستی نیست. دستگاهها و سازمانهایی در قوه مجریه، قوه قضائیه و سایر بخشها که نمیتوانند مشکلات مردم را حل کنند، تعطیل شوند.
باقری:بانک مرکزی در حوزه پولی عملکرد قابل قبولی داشته است
محمد باقری عضو کمیسیون اقتصادی نیز گفت: ارزیابی ما از عملکرد بانک مرکزی در چند محور است که محور اول سیاستهای پولی و کنترل مقداری تراز نامه این بانک است؛ این ارزیابی نشان میدهد بانک مرکزی در حوزه پولی عملکرد قابل قبولی داشته است و از رفتارهای متعارف و غیرمتعارف پولی به درستی استفاده کرده است و مانع از تسری رشد پایه پولی به نقدینگی شده است.
نماینده مردم بناب در مجلس شورای اسلامی ادامه داد: در یک سال منتهی به شهریور ۱۴۰۵ رشد پایه پولی حدود ۹۷ درصد و رشد نقدینگی حدود ۵۱.۵ درصد بود که باید ادامه پیدا کند.
وی تصریح کرد: محور بعدی در سیاست اعتباری هدایت تسهیلات در حوزه اعتباری عملکرد بانک مرکزی قابل قبول نیست و سهم تسهیلات اعطایی به بخش غیردولتی از رشد نقدینگی به حدود ۳۲ واحد درصد کاهش یافته در حالی که این سهم در ۱۴۰۲ حدود ۸۳ درصد بود که همراه با رشد نرخ ارز و سایر هزینههای تولید که نیاز بنگاهها به سرمایه در گردش را افزایش داده است تنگنای مالی را در بخش قابل توجه نظام بنگاهی کشور رقم زده است.
وی افزود: رشد اقتصادی کشور در مقطع حساس جنگی نیازمند هدایت تسهیلات بانکی به سمت اولویتهای ملی است و اقداماتی که به ایمنسازی زنجیرهای ارزش کشور و افزایش تاب آوری منجر شود باید از بالاترین اولویت برخوردار باشد و مشمول مسیر سبز خدمات نظام بانکی قرار بگیرد.
باقری اظهار کرد: محور بعدی اصلاح ترکیب تسهیلات و اصول مطالبات و راهکار بنیادین تامین مالی بنگاهها و اصلاح ترکیب تسهیلات شبکه بانکی است که پیش نیاز تحقق این امر تسویه و وصول نقدی تسهیلات کلان و اشخاص مرتبط با شبکه بانکی است.
وی افزود: در شرایط تورمی که کنترل مقدار تراز نامه بانکها از اهمیت حیاتی برخوردار است تغییر ترکیب داراییهای شبکه بانکی از داراییهای منجمد اعم از تسهیلات غیرجاری و اموال مازاد بانکها به تسهیلات اعطایی و بخش مولد اقتصادی ضروری است.
بابایی کارنامی: بعضی از مسئولان انگار در ایران زندگی نمیکنند
علی بابایی کارنامی رئیس کمیسیون اجتماعی گفت: اظهار نظرهای بعضی از مسئولین درخصوص سیاستهای پولی و مالی کشور متأسفانه مردم را درگیر چند راهی زندگی و معیشت عمومی کرده است؛ بعضی از مسئولان انگار در ایران زندگی نمیکنند؛ مگر روسیه مانند ما درگیر جنگ نیست؛ چرا تورم ندارد و مردمش در آسیب نیستند. ما چرا هوای مردم خودمان را بهطور جدی نداریم.
وی با انتقاد از اظهارنظرهای ضد و نقیض مسئولان دولتی درخصوص بنزین، گفت: چرا اجازه میدهید هر کسی درمورد بنزین اظهار نظر کند؟ در این کشور بنزین یعنی شیر؛ چه معنی دارد که هر روز یک نرخ برای آن اعلام کند؛ این اظهارنظرها و تصمیمات خودش تورمزا است و کشور را نابود میکند.
رئیس کمیسیون اجتماعی مجلس با انتقاد از عملکرد دولت در اجرای کالابرگ الکترونیک، گفت : مگر ما در همین مجلس تصویب نکردیم که قیمت ۱۴ قلم کالای اساسی به نرخ یک سال گذشته ثابت باشد. همین یک طرح اگر اجرا میشد، خودش یعنی کنترل تورم.
بابایی کارنامی با بیان اینکه سران قوا و کسانی که پشت درهای بسته تصمیم میگیرند، باید امروز پاسخگوی این کشور و مردم و مجلس شورای اسلامی باشند، خطاب به رئیس کل بانک مرکزی گفت: بانکهای خصوصی پدر این ملت را درآوردند. بانک ملت همین الان در حال پولفروشی با نرخ ۵۰ درصد به مملکت است. بانکهای خصوصی را جمع کنید. بانکهای ما به مردم، برای وام ازدواج، برای جوانی جمعیت و فقرای جامعه وام نمیدهند اما برای افراد خاص و از ما بهتران میلیاردها تومان به وام میدهند.
نماینده ساری در مجلس گقت: وقتی ما اینجا از حمایت از کشاورزان و امنیت غذایی صحبت میکنیم؛ چرا باید واردات کالاهای کشاورزی در کشور افزایش پیدا کند؟ چرا باید به واردات سیگار ارز بدهیم؟ چرا در این کشور باید بیش از صدها میلیون دلار برای واردات سیگار و مواد اولیه آن وام دهند؛ اما برای دارو و کالاهای اساسی معلوم نیست چکار میکنند؟!
بابایی کارنامی تصریح کرد: چرا اجازه میدهید مصاحبه کنند که افزایش حقوق کارگران و کارمندان و بازنشستگان تورم ایجاد میکند؟ والله قسم آنهایی که تراستیها را در کشور رقم زدند، آنهایی که میلیاردها دلار پول مملکت را گرفتند و پاسخگو نیستند پشت درهای بسته مملکت باید به ملت پاسخ بدهند.
قوامی: مهار تورم نباید به قیمت تعطیلی سرمایهگذاری و محدود شدن تولید تمام شود
هادی قوامی عضو کمیسیون برنامه و بودجه گفت: مهمترین نکتهای که بانک مرکزی باید مد نظر قرار بدهد این است که بین دو نوع تامین مالی تفاوت قائل شود. یک تامین مالی کسریها و بودجههای دولت که فشار تورمی ایجاد میکند و سلطه سیاستهای مالی بر سیاستهای پولی است که اهداف سیاستهای پولی که رئیس کل بانک مرکزی در گزارش ارائه داد را کامل خنثی میکند.
وی ادامه داد: دوم تامین مالی سرمایهگذاری تولید و توسعه ظرفیتهای اقتصادی است که برای رشد پایدار ضروری است اما الان قفل شده است و آماری که ارائه شد از هفت میلیون دویست هزار میلیارد تومان تسهیلاتی که ارائه شده کمتر از ۵ درصد ایجادی است و بقیه برای امحال تسهیلات گذشته هزینه شده است.
وی تصریح کرد: چرا رشد اقتصادی ۱۳ درصد منفی شده است تا جایی که شرایط برای تولید و اشتغال سختتر شود و نتوانیم صادرات انجام دهیم؟ الان نکته مهم این است که به دلیل محدودیتهای ارزی کم کم اغلام ضروری مردم هم باید از بازار دوم تامین شود یعنی با ارز ۲۶۰ هزار تومان که به معنای افزایش تورم برای کالاهای اساسی و سفره مردم بیش از تورمی است که رئیس بانک مرکزی گزارش داد، لذا حتما باید مسیر را به سمت تامین مالی سرمایهگذاری و تولید و توسعه ظرفیتهای اقتصادی ببرند که برای رشد پایدار ضروری است.
قوامی یادآور شد: ما نمیتوانیم از یک طرف برای کنترل نقدینگی و دسترسی بنگاهها به اعتبارات را محدود کنیم و از طرف دیگر منشاء رشد پولی ناشی از تامین مالی دولت را بدون شفافیت و اصلاح ساختاری باقی بگذاریم.
وی افزود: دولت میخواست ۲۹۰ همت را بدهی دولت به بانک مرکزی اعلام کند که این مسیر باید اصلاح شود. همچنین پیشنهاد میکنم مهار تورم نباید به قیمت تعطیلی سرمایهگذاری و محدود شدن تولید تمام شود و اگر قرار باشد بانکها در تامین مالی بنگاهها محدودیت ایجاد کنند ابتدا باید مسیرهای تامین مالی تورمی دولت، برداشت از منابع بانک مرکزی و ناترازی بانکها اصلاح شود.
وی تاکید کرد: انضباط پولی زمانی موفق است که با مهار کسریهای تورم زا، منابع کافی برای سرمایهگذاری مولد و اقتصادی فراهم شود.
حجتالاسلام علیرضا سلیمی عضو هیات رئیسه مجلس با بیان اینکه تورم بخش تولید صد و یک دهم درصد بوده، گفت: تورم را در بخش مصرفکننده پایینتر اعلام کردند که فرصت نیست نقطه به نقطه آن اشاره کرد اما سیاست حاضر باعث میشود که فاصله زیاد بین تورم تولید کننده و مصرف کننده در آینده نزدیک موجب انفجار قیمتها و شوک تورمی شود که رئیس بانک مرکزی باید در این رابطه توضیح دهد.
نماینده مردم تهران در مجلس گفت: در بخش منابع ارزی هم به دلیل اینکه در بخش صنعت منابع ارزی را تامین نکردهاند، تولید کاهش پیدا میکند و حتما همین مشکلی که امروز داریم، در آینده نزدیک صد چندان میشود.
سلیمی تصریح کرد: در تسهیلاتی هم که پرداخت کردند، متأسفانه تسهیلات تکلیفی به شدت با آنچه در قوانین است فاصله دارد.
منبع: ایسنا