نماینده مجلس: بروکراسی محدودکننده در مسیر به‌کارگیری نخبگان مشکل ایجاد می‌کند
سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی با تأکید بر ضرورت فراهم کردن زمینه نقش‌آفرینی نخبگان در کشور گفت: یکی از مشکلات جدی در این زمینه، بروکراسی پیچیده و محدودکننده در مسیر به‌کارگیری نخبگان است.
رضا سپهوند، نماینده مردم خرم آباد در مجلس شورای اسلامی، در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به پیام اخیر رهبر معظم انقلاب خطاب به نخبگان علمی و مدال‌آوران ورزشی و تأکید ایشان بر اینکه نخبه باید علاوه بر دغدغه رشد استعدادهای خود، خود را عنصری مؤثر در جامعه بداند بیان کرد: همان‌طور که در این پیام تأکید شده است، اثرگذاری نخبه در جامعه باید مشخص و مشهود باشد و خود فرد نیز نسبت به این اثرگذاری آگاهی داشته باشد.
وی در ادامه با بیان اینکه کشور از ظرفیت قابل توجهی از نخبگان برخوردار است اظهار کرد: بنیاد ملی نخبگان، دانشگاه‌ها و پارک‌های علم و فناوری در سراسر استان‌ها باید علاوه بر استعدادیابی، زمینه و فضای لازم را برای بروز و شکوفایی استعدادهای این افراد فراهم کنند.
سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس با اشاره به اینکه بخش قابل توجهی از ظرفیت‌های انسانی کشور در دانشگاه‌ها پرورش یافته‌اند، تصریح کرد: گاهی به دلیل بی‌توجهی به این افراد، شاهد مهاجرت آنها به خارج از کشور هستیم یا اینکه این ظرفیت‌ها به دلیل فراهم نبودن زمینه فعالیت، از بین می‌روند.
سپهوند با تأکید بر اینکه دولت باید زمینه فعالیت و اثرگذاری نخبگان را فراهم کند، گفت: یک فرد نخبه سرمایه‌ای برای کشور است و برای رسیدن او به این مرحله، هزینه‌های زیادی صرف شده است؛ بنابراین نباید اجازه دهیم این سرمایه انسانی هدر برود یا در اختیار کشورهای توسعه‌یافته قرار بگیرد.
وی با بیان اینکه باید شرایط ماندگاری نخبگان در کشور تقویت شود خاطرنشان کرد: حتی باید زمینه‌ای فراهم شود تا نخبگانی که از کشور خارج شده‌اند نیز بتوانند برای خدمت و کمک به توسعه ایران بازگردند. تحقق این موضوع هم به اصلاح قوانین در مجلس و هم به فراهم کردن بسترهای لازم از سوی دولت برای ماندگاری و خدمت مؤثر نخبگان نیاز دارد.
این نماینده مجلس در ادامه درباره ضرورت استفاده از ظرفیت نخبگان ایرانی خارج از کشور برای توسعه ایران اظهار کرد: یکی از مشکلات جدی در این زمینه، بروکراسی پیچیده و محدودکننده در مسیر به‌کارگیری نخبگان است؛ به‌گونه‌ای که برخی از این افراد در نهایت از فعالیت در بخش‌های دولتی صرف‌نظر می‌کنند و به بخش خصوصی یا خارج از کشور می‌روند.
مقدم قراردادن مسائل دیگر بر تخصص به کشور آسیب وارد می‌کند
سپهوند با اشاره به دیدگاه شهید چمران درباره ضرورت تقدم تخصص بر برخی ملاحظات دیگر تصریح کرد: یک فرد متخصص در حوزه پزشکی وظیفه نجات جان انسان‌ها را بر عهده دارد و متخصص در حوزه صنعت و فناوری نیز باید در مسیر پیشبرد فناوری و ساخت تجهیزات فعالیت کند. اگر تخصص را در اولویت قرار ندهیم و مسائل دیگر را بر آن مقدم کنیم، به کشور آسیب وارد می‌شود.
وی با بیان این ادعا که تقدم تعهد بر تخصص در چند دهه گذشته آسیب‌های زیادی به کشور وارد کرده است افزود: یک فرد متخصص که در حوزه کاری خود به مهارت و تبحر رسیده، طبیعتاً نسبت به علم، کشور و انسانیت تعهد دارد و نباید به اسم تعهد، به تخصص افراد آسیب بزنیم.
سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس در ادامه ادعا کرد: در سال‌های گذشته، تقدم تعهد بر تخصص در مواردی به یک رویه تبدیل و موجب شد افراد غیرمتخصص و حتی نخبه‌نما در جایگاه‌هایی قرار بگیرند، در حالی که نخبگان واقعی که توانایی انجام کار تخصصی داشتند، از میدان خارج و سرخورده شدند یا تصمیم به مهاجرت گرفتند.
سپهوند با تأکید بر اینکه کشور به متخصصان توانمند نیاز دارد تصریح کرد: دیگر کافی است که با این نگاه به تخصص افراد آسیب بزنیم؛ ما به متخصص نیاز داریم و قطعاً تعهد به ایران و توسعه کشور در قلب و جان نخبگان و متخصصان واقعی وجود دارد.
قانون مقابله با نفوذ نباید مانعی برای فعالیت علمی نخبگان شود
وی در ادامه درباره ضرورت رفع موانع قانونی و فناوری برای کنشگری نخبگان در عرصه‌های بین‌المللی و نگرانی‌ها درباره برخی طرح‌های مطرح‌شده در مجلس از جمله طرح مقابله با نفوذ، اظهار کرد: طرح مقابله با نفوذ به معنای آسیب زدن به حضور نخبگان کشور در مجامع علمی و بین‌المللی نیست، اما همانند برخی قوانین گذشته که گاهی مورد سوءاستفاده قرار گرفته یا اجرای آنها به حضور نخبگان ایرانی در مجامع بین‌المللی آسیب زده است، این قانون نیز ممکن است در صورت اجرای نادرست به ابزاری برای ایجاد محدودیت تبدیل شود.
سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس با تأکید بر ضرورت تدوین دقیق آیین‌نامه اجرایی این قانون گفت: آیین‌نامه اجرایی باید به شکلی دقیق تنظیم شود تا قانون مقابله با نفوذ به مانعی برای فعالیت علمی نخبگان و حضور آنها در نقاط مختلف دنیا تبدیل نشود.
سپهوند با اشاره به فعالیت سرویس‌های جاسوسی در حوزه‌های علمی و فناوری بیان کرد: می‌دانیم که سرویس‌های اطلاعاتی و جاسوسی دنیا در حوزه‌های علمی بسیار فعال هستند. برای نمونه، چین طی حدود ۲۵ سال به رشد علمی قابل توجهی دست یافته و در این مسیر، علاوه بر سیاست‌گذاری‌های توسعه‌ای، از روش‌هایی مانند مهندسی معکوس و بهره‌گیری از فناوری‌های کشورهای دیگر نیز استفاده کرده است.
وی با بیان اینکه همه کشورها برای حفاظت از اطلاعات و فناوری‌های خود سازوکارهایی دارند افزود: قانون مقابله با نفوذ بیگانگان در کشورهای مختلف وجود دارد و در کشور ما نیز باید چنین سازوکارهایی پیش‌بینی شود؛ چراکه در موضوع هسته‌ای کشور شاهد سرقت برخی اطلاعات بوده‌ایم و این اتفاق صرفاً از طریق فضای سایبری و نفوذ به سامانه‌های اینترنتی رخ نداده، بلکه برخی اطلاعات به‌صورت فیزیکی نیز به سرقت رفته است.
سپهوند در پایان تأکید کرد: وجود سازوکارهای قانونی برای مقابله با نفوذ ضروری است، اما تلاش در مجلس بر این است که چنین قوانینی به مانعی برای فعالیت علمی نخبگان و حضور و نقش‌آفرینی آنان در مجامع بین‌المللی تبدیل نشود.
منبع: ایسنا