از تنگه تا آسمان؛ صنعت هوانوردی جهان در منگنه افزایش قیمت سوخت جت

به گزارش شامگاه بکشنبه ایرنا از نشریه فوربس، قیمت سوخت هواپیما پنجشنبه هفته گذشته (۳۰ مهر) به ۴.۹۰ دلار به‌ازای هر گالن رسید که معادل ۲۰۶ دلار در هر بشکه است و بالاترین سطح از زمان آغاز جنگ آمریکا علیه ایران در اواخر فوریه محسوب می‌شود.

قیمت سوخت هواپیما اکنون ۹۶ درصد بیشتر از پیش از آغاز جنگ است و کارشناسان صنعت هوانوردی به فوربس گفته‌اند که انتظار دارند قیمت‌ها تا سال آینده نیز به‌طور قابل‌توجهی افزایش یابند.

جان گِرادک، کارشناس مدیریت ریسک در صنعت هوانوردی و استاد دانشگاه مک‌گیل، به فوربس گفت که «وقتی قیمت سوخت هواپیما از ۲۰۰ دلار به‌ازای هر بشکه فراتر می‌رود، افزایش نرخ بلیت‌ها به‌اندازه‌ای سریع نیست که بتواند هزینه سوخت را پوشش دهد.»

به نوشته فوربس، هر چهار شرکت بزرگ هواپیمایی آمریکا با اشاره به افزایش هزینه سوخت، پیش‌بینی خود را درباره سود کل سال کاهش داده‌اند.

افزایش قیمت سوخت هواپیما تا کجا ممکن است پیش برود؟

به گفته گرادک «از نظر شرکت‌های هواپیمایی، عبور قیمت سوخت هواپیما از آستانه ۲۰۰ دلار در هر بشکه، بیشتر از آنکه مسئله‌ای روانی باشد، مسئله‌ای ریاضی است. مدیران شرکت‌های هواپیمایی ناچار خواهند شد که برای حفظ حاشیه سود، مسیرهای پروازی بیشتری را حذف کنند.»

استاد دانشگاه مک‌گیل با تکرار پیش‌بینی خود، گفت که انتظار دارد قیمت سوخت هواپیما تا پایان دسامبر به ۲۲۵ دلار در هر بشکه برسد.

تان سری تونی فرناندز، هم‌بنیان‌گذار شرکت هواپیمایی «گروه ایرآسیا/ AirAsia Group» ماه گذشته گفت که از نظر وی، رسیدن قیمت جهانی سوخت هواپیما به ۲۵۰ دلار برای هر بشکه قابل تصور است.

هنری هارتولت، رئیس شرکت پژوهشی و مشاوره‌ای «اتمسفر ریسرچ گروپ/ Atmosphere Research Group» که در زمینه صنعت سفر فعالیت می‌کند، به فوربس گفته است که «اگر جنگ ایران حل‌وفصل نشود و جریان انتقال نفت از تنگه هرمز به وضعیت عادی، پایدار و قابل‌اتکا بازنگردد، خطر رسیدن قیمت‌ها به این سطح(۲۵۰ دلار) کاملا جدی و موثق است.»

نشانه‌هایی مبنی بر کاهش تقاضا

به‌رغم آنکه نرخ بلیت هواپیما ۲۰ تا ۳۰ درصد بیشتر از یک سال پیش است، شرکت‌های هواپیمایی گزارش داده‌اند که تقاضا همچنان مقاوم مانده است؛ به‌ویژه در میان مشتریانی که برای دریافت خدمات، بیشتر هزینه می‌کنند.

لیام دورسی، تحلیلگر موسسه مطالعاتی «Third Bridge» می‌گوید که «انتظار می‌رود که سه‌ماهه چهارم سال از نظر عملیاتی دوره دشواری باشد چرا که قیمت سوخت هواپیما احتمالا همچنان بالا می‌ماند و شرکت‌ها ظرفیت پروازی خود را کاهش می‌دهند، اما درآمد حاصل از هزینه‌کرد مصرف‌کنندگان همچنان روندی باثبات دارد. با این حال، پرسش اصلی این است که تاب‌آوری مصرف‌کنندگان تا چه زمانی ادامه خواهد یافت.»

همزمان با ادامه جنگ آمریکا علیه ایران، برخی مدیران ارشد شرکت‌های هواپیمایی نیز رفته‌رفته این سوال را از خود می‌پرسند که مشتریان ثروتمند تا چه زمانی می‌توانند تقاضا برای سفرهای هوایی را بالا نگه دارند.

به گفته یکی از مدیران عامل شرکت‌های هواپیمایی که هفته گذشته با فایننشال‌تایمز گفت‌وگو کرد، «سرانجام زمانی می‌رسد که مجموع این فشارهای تورمی مردم را فقیر می‌کند.»

گرادک و هارتولت هر دو به فوربس گفته‌اند که نشانه‌های اولیه‌ از تضعیف تقاضا قابل رویت است. هارتولت می‌گوید که «همه تا حدی فشار اقتصادی را احساس می‌کنند و در پژوهش‌های خود حتی اکنون می‌بینیم افرادی که سالانه بین ۱۰۰ تا ۱۵۰ هزار دلار درآمد دارند، می‌گویند پولی که برای سفر در اختیار دارند، کمتر از میزانی است که انتظارش را داشتند.»

به ادعای وی، «هنوز به مرحله‌ای نرسیده‌ایم که شاهد از دست رفتن توان مالی مسافران بسیار ثروتمند باشیم و احتمالا بدون وقوع یک فروپاشی بزرگ اقتصادی به آن نقطه نخواهیم رسید. اما در میان مصرف‌کنندگان با توان مالی قابل قبول، نشانه‌هایی از کاهش تقاضا دیده می‌شود. این افراد ممکن است همچنان سفر را در اولویت هزینه‌های خود قرار دهند، اما اکنون ناچارند در مخارجشان اصلاحاتی ایجاد کنند.»

گرادک اما معتقد است پدیده‌ «حساسیت بیشتر تقاضا به قیمت، به‌زودی چهره زشت خود را نشان می‌دهد. فشار تورم و هزینه‌های زندگی به معنای واقعی رفته‌رفته پدیدار می‌شود. مشتریان به این فکر می‌کنند که آیا هنوز تمایل و بودجه لازم برای خرید بلیت‌هایی که روزبه‌روز گران‌تر می‌شوند را دارند یا نه. به نظر من، این وضعیت نمی‌تواند تا ابد ادامه پیدا کند.»